Św. Bogurodzica Eleusa (Miłosierna)- Veljusa (Вељуса)

Veljusa

Św. Bogurodzica Eleusa (Miłosierna)- Veljusa

Najlepiej jest zacząć swoją podróż przed wschodem słońca wyjeżdżając ze Strumicy w kierunku północno-zachodnim. Po około 7 kilometrach dojeżdżamy do wioski Veljusa, która dopiero się budzi. Dookoła słychać szczekanie psów i pianie kogutów. Możliwe, ze nawet jakiś zagubiony osiołek przejdzie przed nami. Kręta droga zaczyna piąć się ku górze. Dojeżdżamy do bramy przed którą rosną drzewa figowe. Po otwarciu drzwi przenosimy się do magicznego ogrodu, w którego sercu stoi cerkiew św. Bogurodzicy Eleusa. Ze skarpy, na której znajduję się cerkiew roztacza się widok na macedońską wioskę a w oddali zza gór wschodzi słońce.

Ta cerkiew jest prawdziwą perłą średniowiecznej architektury macedońskiej. Została wybudowana w 1080 roku przez mnicha Manuila, który później został biskupem Strumicy. O tym fakcie mówią dwie belki stropu, które obecnie znajdują się w muzeum w Sofii.  Cerkiew ta jest wyjątkowo ważna ze względu na świetnie zachowaną architekturę, mozaikę, freski i marmurowy ikonostas. Cerkiew jest zbudowana na planie czterech półkoli co czyni ją jedyną tego rodzaju w XI wieku. Cerkiew była malowana kilkakrotnie, pierwszy raz w 1085 roku zaraz po wybudowaniu, drugi raz w 1164 i na koniec XIX wieku ponownie został pomalowana w całości przykrywając pierwsze freski. Najważniejsze freski w świątyni przedstawiają Najświętszą Bogurodzicę Oranta, Jezus Chrystus Emanuel, św. Nifon. Podczas II wojny bałkańskiej (1913 r.) cerkiew została spalona, a później odbudowana. Dziś na terenie cerkwi mieszkają siostry zakonne Macedońskiej Prawosławnej Cerkwi.

Obecnie cerkwią opiekuje się dziesięć sióstr zakonnych pochodzących z Macedonii, Rumunii, Chorwacji, Rosji i Serbii. Jednakże zwiedzający mogą porozmawiać tylko z jedną z sióstr, która zawsze z chęcią opowiada o kościele i tradycji prawosławnej.